Agresif Satranç

FM Alper Efe Ataman   

Merhaba değerli Satranç Dünyası okuyucuları,
Bundan sonra hazırlayacağım satranç köşeleri ile karşınızda olacağım. Umarım bu websitesinde yayınlanacak olan yazılarımla sizlere keyifli ve satranç dolu dakikalar yaşatabilirim.

İlk önce satranç gündeminde neler oluyor onlara bir bakalım. 2005 yılının Şubat ayından bu yana Türkiye’de satranç gündeminin oldukça yoğun olduğunu söyleyebiliriz. Marmaris’teki yoğun katılımlı Yaş Grupları Türkiye Birinciliği Seçmeleri, ardından Şile’de düzenlenen Türkiye Birinciliği Seçmeleri ve Türkiye Süper Lig Karşılaşmaları. Bunların yanında İSD’de düzenlenen Tempa Turnuvaları ile DSM’de düzenlenen İlk Haftasonu Turnuvaları’nı da oldukça önemli organizasyonlar… İSEM Çocuk ve Satranç Dergisi’de Mayıs ayında 45. defa genç satranççılar ile buluşacak. Tüm bu güzellikleri yaşatanları tebrik ediyorum.

Türk satrancının gündeminde yaklaşık 1 ay sonra düzenlenecek olan Türkiye Birinciliği bulunuyor. Aşağıda verilen katılımcılar listesinden hareketle, oldukça çekişmeli bir turnuvanın bizleri beklediğini söyleyebiliriz.

Katılımcılar (Ortalama: 2286)
IM Kıvanç Haznedaroğlu (2440)
IM Umut Atakişi (2439)
IM Mert Erdoğdu (2414)
FM Selim Çıtak (2351)
Barış Esen (2287)
Serkan Yeke (2281)
FM Yakup Erturan (2277)
FM Alper Olcayöz (2276)
FM Tolga Demirel (2260)
Doğan Heval Reyhan (2243)
FM Hakan Erdoğan (2226)
Aydın Duman (2192)
Görkem Sivri (2174)
Yasin Emrah Yağız (2148)

Antalya’da başlayan Türkiye Süper Ligi’ne ise bu yıl 19 takım katılıyor. Beşiktaş JK’nün katılımıyla hareketleneceğini düşündüğümüz ligin henüz ilk ayağında, geçtiğimiz 2 yılın şampiyonu Eczacıbaşı’nın kuvvetli rakipleri Marmaris ve BJK’yı mağlup ederek çok avantajlı bir konum elde etmesi, satrançseverlerin heveslerinin kursağında kalmasına neden oldu. Bir sonraki ayağının 12-16 Mayıs tarihleri arasında Yalova’da düzenleneceği Süper Lig’in ilk 6 turu sonrasında zirvede şu takımlar bulunuyor:

1. Eczacıbaşı Spor Kulübü 12 puan
2. Beşiktaş Jimnastik Kulübü 10 puan
3. İ.T.Ü. Spor Kulübü 10 puan
4. Antalya Çallı Spor Kulübü 10 puan
5. Tarsus Zeka Satranç Kulübü 10 puan

Dünya satrancına ise şüphesiz GM Garry Kasparov’un satrancı bıraktığı yönündeki açıklamaları damgasını vurdu. FIDE’nin $1.000.000 sponsorlukla Eylül ayında Arjantin’de düzenleneceğini açıkladığı Dünya Şampiyonası’na bir talip de Sardinya adasından, $1.500.000 sponsorlukla geldi. Bakalım FIDE Başkanı Kirsan Ilyumzhinov şimdi neye karar verecek? Gerçekten de FIDE’nin son dönemdeki uygulamaları (Hızlı Zaman Kontrolü gibi) ve tek bir Dünya Satranç Şampiyonu yaratma çabalarındaki başarısız sonuçları, FIDE Yönetiminin kuvvetli büyükustalarca sorgulanmasına neden oldu. İlk geldiği yıllarda satranca yapmış olduğu sponsorluklarla neredeyse tüm oyuncuların sempatisini kazanan Kirsan Ilyumzhinov, yıllar geçtikçe yıprandı ve artık karşısında GM Garry Kasparov ve ACP gibi kuvvetli muhalifler bulunuyor.

Klasik Dünya Satranç Şampiyonu GM Vladimir Kramnik’in FIDE’nin Eylül ayında düzenleyeceği organizasyona katılmayacağını bildirmesi de başka önemli bir haber. FIDE ise şimdiden en önemli 2 oyuncudan yoksun gibi görünüyor. Bakalım bütün bu kaosun üstesinden nasıl gelinecek, hep birlikte göreceğiz…

11-22 Mayıs 2005 tarihleri arasında Bulgaristan’da Mtel Masters turnuvası da oldukça ilginç mücadelelere sahne olacak gibi görünüyor. Katılımcılar, GM Anand, GM Topalov, GM Kramnik, GM Adams, GM J. Polgar ve GM Ponomariov. Çift tur round-robin sistemle oynanacak turnuvanın ilginç yönü ise anlaşmalı beraberliklerin yasaklanmış olması. Ancak teorik berabere konumlarda ve perpe şah durumlarında berabere ilan edebilecek olan hakemler kuruluna ise GM Azmaiparashvili danışmanlık yapacak.

Bir başka “satranç resitali” olan Dortmund turnuvasının da programı ChessBase websitesinde açıklandı. 8-17 Temmuz 2005 tarihleri arasında düzenlenecek olan Kategori 19 Dortmund turnuvasının katılımcıları şu şekilde:

GM Veselin Topalov
GM Peter Leko
GM Vladimir Kramnik
GM Peter Svidler
GM Michael Adams
GM Etienne Bacrot
GM Loek Van Wely
GM Emil Sutovsky
GM Peter Heine Nielsen
GM Arkadij Naiditsch

Bu kadar satranç haberinden sonra sizleri güzel bir satranç partisi ile baş başa bırakıyorum.

IM Herman Grooten (2390) – GM Alexander Motylev (2634) / E94

1 d4 Af6 2 c4 g6 3 Ac3 Fg7 4 e4 d6 5 Af3 0-0 6 Fe2 e5 7 Fe3
Şah-Hint Savunması, Klasik Varyantta şimdilerde moda olan, enteresan bir varyant. GM Motylev, siyahlarla severek oynadığı …Aa6’lı varyanta transpoze etmek istedi.

7…Aa6 8 0-0 Ag4 9 Fg5 Ve8 10 dxe5 dxe5 11 h3 f6!?

Özellikle GM Sergei Movsesian’ın bu ilginç ara varyantta parlak kazançları vardır. Siyahların fikri, rok atmış beyaz şaha karşı piyon hücumu başlatmak iken beyazlar da vezir kanandına ve ileride zayıf olacak d6-karesinde karşı şanslar elde etmeye çalışacaklar. Diğer alternatif olan 11…h6!? hamlesinde fikir siyah atı f6-karesinden değerlendirmek iken, bu devamyolunda ise siyah at Ah6-Af7 manevrasıyla oyuna giriyor.

12 Fd2 Ah6 13 Fe3 c6 14 c5 Af7 15 Ad2
Beyazlar mantıklı bir şekilde d6-karesinin zayıflığından Ad2-Ac4-Ad6 manevrasıyla yararlanmak istiyor. Aynı zamanda bu hamlenin bir diğer fikri de siyahların piyon saldırısına f3 hamlesi ile karşılık verebilmektir.

15…f5 16 f3 Ve7 17 Kc1 f4 18 Ff2 Kd8
Silahlar çekildi, savaş başlamak üzere!

19 Ve1 Fe6 20 Fxa6 bxa6
Nimzowitsch a6-karesindeki atın fil tarafından alınmasına çoğu zaman karşı çıkardı. Bu sayede b hattının (veya g-hattının) açılacağını ve buradan rakip tarafın rahat bir şekilde kompanse elde edebileceğini iddia ederdi. Burada ise bu özellik daha da belirgindir. Beyazlar vezir kanadında piyon avcılığı yapmaya kalkarsa siyahların şah kanadındaki hücumu oldukça hızlı gelişiyor. Nitekim, partide de aynı durum oluştu.
21 Ve2 h5 22 Kfd1 g5 23 Şf1 g4 24 hxg4 hxg4 25 Vxa6 Vf6
GM Motylev c6-piyonunu aktif bir şekilde korudu, şimdi siyahların elinde isterse Vf6-Vh6 manevrası da bulunuyor.

26 Şe2 g3!
Fikir, zayıf piyon g2!

27 Fg1 Vh6 28 Şe1 Vh1 29 Vf1 Ag5!
Taşlarını olabildiğince aktif bir şekilde kullanmaya çalışan Motylev, eksik piyona karşı çok büyük bir üstünlük elde etti. Şimdi siyahların aktif konumu, bu piyon eksiğini rahatlıkla kompanse eder.

30 b3 Kd3!!

İnanılmaz bir hamle daha. Siyahlar d-hattında kalelerini dubleleyerek bu hattaki baskıyı arttırmak isterlerken, bunu en aktif bir şekilde yapıyor. IM Grooten, fedayı kabul ederek kendisini neyin beklediğini görmek istediğini anlatıyordu adeta.

31 Vxd3 Vxg2 32 Vf1 Vh1
Fikir Fh3 hamlesi ile veziri daha da rahatsız etmek. Beyazlar tek hamleler ile vezirine yer açmaya çalışıyor.

33 Şe2 Fh3 34 Ve1 Kd8 35 Ff2 Kxd2+!!

Darbe üstüne darbe! f3-piyonunun savunucusunun yok edilmesiyle beraber konum beyazlar için tamamen kayıp olmuştur. Şimdi örneğin, 36 Şxd2 Axf3+ 37 Şc2 Axe1+ 38 Fxe1 f3 -+ ve 36 Kxd3 Vxf3#.

36 Vxd2 Vxf3+ 37 Şe1 Vh1+ 38 Şe2 Vf3+ 39 Şe1 Vg2!
Hamle tekrarıyla eklemeli zaman kontrolünde zaman kazandıktan sonra, siyahlar saldırıya devam ediyorlar.

40 Vd8+ Şh7 41 Şd2 gxf2 42 Kf1 Af3+ 43 Şe2 Ad4+ 0-1
GM Motylev, temel hücum prensiplerini kusursuz bir şekilde uygulayarak partiyi çok güzel bir şekilde kazandı. Çok yaşa Şah-Hint Savunması ve onun korkusuz savunucuları!

GM Yasser Seirawan’ın 90’lı yılların sonunda çıkardığı popüler satranç dergisi Inside Chess’in Mayıs 1998 sayısında yayımlanan bir etüd ile bu haftalık yazıyı noktalamak istiyorum.

V. Korolkov, 1951

Beyaz oynar, kazanır.

1 f7
Beyazlar bu doğal hamle ile vezire çıkmak istiyorlar. Eğer 1…Kf6 oynanırsa 2 Fb2 hamlesi basitçe kazanır. 1…Kg8 hamlesi de 2 fxg8=V+ Şxg8 3 Ae7+ ve +-. Bu nedenle siyahların şah çekmesi şart gibi görünüyor.

1…Ka6+ 2 Fa3! Kxa3+ 3 Şb2 Ka2+
Zorunlu hamle. Eğer 3…Kb3+ oynansaydı 4. Şa2 ve siyah kalenin beyaz karelerden şah çekme olanağı kalmadığından dolayı beyaz kazanır.

4 Şc1! Ka1+ 5 Şd2 Ka2+ 6 Şe3 Ka3+ 7 Şf4 Ka4+ 8 Şg5 Kg4+!
Siyahların beyazları kaleyi almaya zorluyor.

9 Şh6! Kg8! 10 Ae7! Fe6! 11 fxg8=V+ Fxg8 12 Ag6#
Gerçekten de etkileyici bir etüd…

Tekrar görüşünceye dek, bol satrançlı günler!

FM Alper Efe Ataman (2 Mayıs 2005)
http://www.agresifsatranc.com/